Symud o Gwmpas

Mae’r dudalen hon yn cynnwys gwybodaeth ar y ffyrdd gwahanol i symud ti a dy fagiau o gwmpas Caerdydd.

Os wyt ti’n chwilio am wybodaeth ar deithio rhyngwladol, edrycha ar y dudalen arall.

I deithio o amgylch Caerdydd, mae gen ti sawl opsiwn:

Cerdded o amgylch Caerdydd

Mae pawb yn gwybod bod cerdded yn dda i ti. Ond yn anffodus, os nad wyt ti’n byw o fewn milltir neu ati i ganol y ddinas neu rhywle arall byddi di angen mynd iddo, nid dyma’r ffordd fwyaf effeithiol bob tro – yn sicr nid dyma’r ffordd fwyaf sydyn!

Ond mae astudiaethau yn dangos bod cerdded yn gallu bod yn ffordd dda iawn i ymlacio, ac mae’n helpu ti i gymryd mwy o ran yn dy gymuned leol. Felly beth am ystyried cerdded i’r siop os oes amser? Wyddost ti ddim, efallai byddi di’n cyfarfod cymydog diddorol iawn.

Neu beth am redeg? Mae rhedeg yn weithgaredd hamdden boblogaidd iawn yn y ddinas, o Parkrun Caerdydd i hanner-marathon Prifysgol Caerdydd. Os wyt ti eisiau rhedeg i’r ysgol neu’r gwaith, nid ti fydd yr unig un. Mae’r siop redeg Run&Become wedi creu canllaw ar redeg i’r gwaith.

Beth am gerdded i’r ysgol os yw’r tywydd yn dda? Y rheol yng Nghaerdydd ydy dy fod di’n cael bws am ddim i’r ysgol os wyt ti’n byw dros dair milltir o’r ysgol dalgylch agosaf. Gan fod cymaint o bobl yn byw yma, mae’n annhebygol iawn dy fod di’n cyrraedd y nod hwn. (Gweler dalgylchoedd ar y map yma.)

Beicio yng Nghaerdydd

Caerdydd yw un o’r llefydd gorau i fyw yn y DU os wyt ti’n hoff o reidio beic fel yr oedd Freddie Mercury!

Llogi beic yn hawdd

Mae’r cynllun llogi beiciau wedi’u docio NextBike wedi cyrraedd Caerdydd. Gweler ein canllaw byr ar sut i’w ddefnyddio:

Llogi NextBike

Os wyt ti’n fyfyriwr Prifysgol Caerdydd, yna maent yn cynnig aelodaeth am ddim o’r cynllun NextBike, sydd yn gwneud y beiciau yn rhatach fyth i’w llogi. Gwybodaeth bellach am NextBike yma.

Beicio diogel yng Nghaerdydd

Os wyt ti’n newydd i feicio, byddai’n syniad da i ti edrych adran beicio Rheolau’r Ffordd Fawr. Noda bod ‘dylid’ yn golygu bod hyn yn cynghori, ac mae ‘mae’n rhaid’ yn golygu bod hyn yn orfodol. Noda bod Rheol 64 yn nodi i “BYTH beicio ar y palmant”. Os oes rhaid i ti ddefnyddio palmant, dylid dod oddi ar y beic – os nad wyt ti, cer yn dy flaen yn ofalus iawn.

Mae Cyngor Caerdydd hefyd yn cynnig:

Os oes gen ti gwestiynau pellach am ddarpariaeth beicio yng Nghaerdydd efallai byddai’n syniad cysylltu gydag un o’r sefydliadau yma:

  • Sustrans Cymru – Cangen leol o elusen genedlaethol sydd yn gyfrifol am y Rhwydwaith Beicio Cenedlaethol.
  • Pedal Power – Elusen llogi beic Caerdydd, maent yn rhedeg caffi ger Parc Bute hefyd ac yn un o brif bartneriaid y cynllun NextBike.

Parcio beic yng Nghaerdydd

Os oes angen parcio beic y tu allan yn ystod y dydd dylid sicrhau bod gen ti glo-D, gan fod clo cebl yn hawdd i’w dorri. Mae posib prynu clo-D mewn unrhyw siop feic, ond mae swyddfa diogelwch Prifysgol Caerdydd yn eu gwerthu am bris rhad o £20. Awgrymir prynu clo cebl yn ychwanegol i’r clo-D er mwyn defnyddio’r Dull Sheldon Brown.

Awgrymir i ti gofrestru dy feic ar fas data Immobilise yr heddlu hefyd.

Yn ôl adroddiad Bike Life Cardiff, bydd beic 2 o bob 100 o feicwyr Caerdydd wedi cael ei ddwyn yn y flwyddyn ddiwethaf. Mae yna rai llefydd gallet ti storio dy feic yn ddiogel dros nos. Gallet ti ei gadw wedi’i gloi i rac ar blatfform gorsaf drenau Caerdydd Canolog. Mae hwn wedi’i warchod o’r tywydd yn eithaf da, wedi’i oleuo yn dda ac mae’n cael ei staffio rhwng 4yb a 1yb.  Cofia bydd angen i ti fod wedi prynu tocyn rheilffordd i gael mynediad i’r orsaf – ond mae hyn yn rhoi haen ychwanegol o ddiogelwch i dy feic hefyd!

Trwsio beic yng Nghaerdydd

Mae yna sawl lle yng Nghaerdydd gallet ti drwsio dy feic am ffi, fel Halfords ac Evans, neu siopau lleol fel The Bike Shed ym Mhontcanna a Tongwynlais a’r Bike Shop ym Mhenarth a Bae Caerdydd. Os wyt ti’n hapus i ddisgwyl ychydig mae posib trwsio beic am ddim yn y Repair Cafe…

Repair Cafe Cymru – Cyfarfodydd rheolaidd o wirfoddolwyr sydd yn ceisio trwsio bron popeth yn gofyn am ddim mwy na phaned fel taliad (a Chredydau Amser). Cadwa olwg ar y tudalen Facebook am fanylion y cyfarfod nesaf, sydd yn cael ei gynnal unrhyw le o Grangetown i Gaerffili.

Gwasanaethau bws yng Nghaerdydd

Llun gan Jeremy Segrott ar Flickr

Mae Caerdydd yn cael ei wasanaethu’n dda gan fysiau. Mae’n debyg mai bws yw’r ffordd fwyaf effeithlon o deithio yn y ddinas yn nhermau’r gofod defnyddi’r i bob person, er mae’n debyg bydd cyrraedd dy leoliad yn cymryd mwy o amser nag y bydd ar feic neu mewn car.

Nodir bod gwasanaethau bws Caerdydd yn cael ei redeg gan sawl cwmni, ac nad oes cytundeb i rannu tocynnau. Bws Caerdydd yw’r prif gwmni, sydd yn cael ei redeg gan y cyngor. Ni fydd cwmnïau eraill, fel y NAT Group yn derbyn tocynnau Bws Caerdydd.

Gwefannau ac apiau gwych i drefnu teithiau bws yng Nghaerdydd:

  • Traveline Cymru – App cynhwysfawr ar gyfer teithio yng Nghymru. Gyda bysiau, trenau a mwy. Lawr lwytha’r app ar gyfer Android, neu iOS, neu galwa ar 0800 464 0000.
  • Bws Caerdydd – App Cwmni Bws Caerdydd. Yn cynnwys amseroedd gadael pob safle bws, ond ddim yn cynnwys cwmnïau bws eraill. Ar gael ar Android ac iOS.
  • Google Maps – Datrysiad da sydd yn cynnwys popeth. Mae’n debyg bod hwn wedi’i osod ar dy ffôn yn barod. iOS neu Android.

Talu am docyn bws Caerdydd

Mae Bws Caerdydd yn gadael i ti dalu gydag arian, ond ddim yn rhoi newid. Mae’r NAT Group yn rhoi newid, ond fel sonnir uchod, nid ydynt yn derbyn tocynnau gan gwmni arall. Mae Bws Caerdydd, Stagecoach a NAT yn cynnig taliadau digyffwrdd (contactless). Gellir defnyddio Android Pay, Apple Pay neu gerdyn digyffwrdd.

I rai dan 16 oed gellir cael pris person ifanc, sydd ychydig yn llai nac pris oedolyn. Os wyt ti’n 16 i 21 oed gallet ti gael Fy Ngherdyn Teithio. Mae’r cynllun Llywodraeth Cymru yma yn gallu arbed hyd at 30% oddi ar brisiau bws os wyt ti rhwng 16 a 21 oed. Mae am ddim ac mae yna ffyrdd gwahanol i wneud cais amdano. Gwybodaeth bellach yma.

Ffordd arall i arbed arian ar docynnau Bws Caerdydd ydy drwy brynu 10 Tocyn Oedolyn gyda’r app Bws Caerdydd. Mae posib defnyddio’r rhain ar siwrneiau hwyrach. Maent ychydig yn rhatach, yn £1.50 yr un yn hytrach na’r pris arferol o £1.90. Mae posib newid bws o fewn hanner awr hefyd.

Mae Network Rider yn docyn dyddiol neu wythnosol. Gall defnyddio hwn ar Fws Caerdydd a’r mwyafrif o wasanaethau bws eraill yn Ne Ddwyrain Cymru.

Bws ysgol

Gweler llwybrau’r bysiau ysgol ar wefan Cyngor Caerdydd. Cofia mai dim ond i rai sydd yn byw dros tair milltir i ffwrdd o’r ysgol dalgylch agosaf sydd yn gymwys am drafnidiaeth ysgol am ddim.

Teithio pellter hir ar fws

Mae Stagecoach yn berchen ar Megabus, sydd yn rhedeg gwasanaethau rhad o ganol dinas Caerdydd ac Undeb Myfyrwyr Prifysgol Caerdydd i Fryste, Llundain a mwy. Canran bach i ffwrdd os oes gen ti gerdyn NUS.

Mae Sn-ap yn gwmni lleol sydd yn cynnig taith gyntaf am ddim – West End, dwi’n dod!

Mae’n debyg mai’r National Express yw’r enw sydd fwyaf cyfarwydd i bawb pan ddaw at fysiau yn y DU. Os wyt ti’n meddwl byddi di’n defnyddio bysiau National Express yn aml, gallet ti gael ⅓ i ffwrdd gyda cherdyn Coachcard Person Ifanc.

Trenau Caerdydd

Delwedd gan Peter Skuce o Wikipedia

Mae gan Caerdydd etifeddiaeth ddiwydiannol fel prifddinas Cymru, ac yn ffodus iawn i gael un o rwydweithiau rheilffordd fwyaf trwyadl Cymru. Mae’n rhedeg ar hyd Rheilffyrdd y Cymoedd a’r GWR, sydd yn rhedeg y trenau o Lundain i Abertawe. Mae Trafnidiaeth Cymru, cwmni dielw sy’n eiddo i Lywodraeth Cymru, yn gweithio ar Wasanaeth Rheilffyrdd Cymru a’r Gororau a Metro De Cymru. Am wybodaeth bellach edrycha ar wefan TrC.

Dyma ychydig o apiau defnyddiol os wyt ti’n teithio ar y trên:

  • Traveline Cymru – Yr app cynhwysfawr teithio yng Nghymru. Gyda bysiau, trenau a mwy. Lawr lwytha’r app ar gyfer Android, neu iOS, neu galwa ar 0800 464 0000.
  • Google Maps – Datrysiad da sydd yn rhoi cipolwg o bopeth. Mae’n debyg bod hwn gen ti yn barod. iOS neu Android.
  • Trainline – App syml sydd wedi’i ddylunio’n dda i wirio pob math o wybodaeth yn ymwneud â threnau. Gellir archebu siwrne ar yr app, edrych sawl trên sydd yn cyrraedd gorsaf benodol, gweld ble mae trên penodol ar y llinell a mwy. Android ac iOS.
  • Ymholiadau National Rail – Archebu tocynnau ledled y DU, yn debyg iawn i Trainline. Ar gael ar Android ac iOS.

Arbed arian ar deithio’r rheilffyrdd

Tocynnau plant – os wyt ti dan 16 mae posib cael siwrnai hanner pris wrth ofyn am docyn plentyn neu hanner.

Tocyn tymor – Y ffordd fwyaf amlwg i arbed arian ar deithio’r rheilffyrdd. Yn aml mae posib cael saith diwrnod o siwrneiau unrhyw amser am yr un pris â siwrneiau cerdyn rheilffordd amseroedd tawel.

PLUSBUS – os wyt ti angen dal bws ar ôl y trên gellir ychwanegu tocyn bws rhad i dy docyn trên gyda’r gwasanaeth yma.

Cerdyn Rheilffordd – Os wyt ti’n 16-25 gellir cael ⅓ oddi ar holl brisiau’r DU wrth gael Cerdyn Rheilffordd 16-25. Ond cofia ystyried y canlynol cyn prynu:

  • Mae Cerdyn Rheilffordd yn £30
  • Nid ellir defnyddio’r cerdyn cyn 10yb Medi-Mehefin
  • Nid ellir ei ddefnyddio i brynu tocynnau tymhorol

Mae gan Drafnidiaeth Cymru Gerdyn Rheilffordd i Fyfyrwyr sydd yn cynnig 26% oddi ar docynnau diwrnod a 10% oddi ar bris tocynnau tymor ar gyfer llwybrau lleol Caerdydd a’r Cymoedd. Mae’r cerdyn yma, sydd yn £10 y flwyddyn, i rai dros 16 mewn addysg llawn amser neu rhai dan 26 mewn addysg rhan amser.

Fel arfer yr amser rhataf i brynu tocyn am daith hir neu docyn rheilffordd unigryw ydy 12 wythnos cyn teithio. Dyma pryd bydd cwmnïau rheilffordd fel GWR yn rhyddhau tocynnau ‘Advance’ cost isel ar gyfer eu gwasanaethau.

Wrth brynu tocynnau am deithiau hir gall hefyd bod yn fuddiol defnyddio gwefan sydd yn hollti tocynnau, fel Trainsplit neu Ticketclever. Bydd y gwefannau yma yn hollti’r tocynnau yn sawl tocyn rhatach, oherwydd cymhlethdod y system rheilffordd Brydeinig. Cyfuna hyn gyda Cherdyn Rheilffordd i arbed mwy o arian.

Gyrru yng Nghaerdydd

Gan Jaggery ar Geograph

Nid yw’n angenrheidiol gyrru yng Nghaerdydd, fel y gwelir gyda’r opsiynau trafnidiaeth gyhoeddus wych uchod. Ond, mae gallu gyrru yn bwysig os wyt ti eisiau archwilio ychydig mwy o Gymru, ac mae yna sawl cyflogwr fydd ddim yn cyflogi rhywun sydd ddim yn gallu gyrru. Trwydded gyrru hefyd ydy’r ffordd hawsaf i brofi dy oed a hunaniaeth i’r sawl un sydd yn gofyn – fel dynion y drws mewn clybiau nos neu’r heddlu – felly mae’n syniad cael un er mwyn hynny’n unig!

Mae’r DVLA yn caniatáu i ti wneud cais am drwydded yrru yn 15 oed a 9 mis.

Dysgu gyrru

Mae posib dysgu gyrru yn 17 oed, gydag oedolyn cyfrifol a’r yswiriant cywir – a pan fyddi di’n pasio dy brawf gyrru nid oes angen cael oedolyn yn y car gyda thi.

Os wyt ti o dan 17 oed, gallet ti gael gwersi gyrru arbenigol, ond nid wyt ti’n cael gyrru ar ffyrdd cyhoeddus.

I basio dy brawf, bydd angen i ti basio’r prawf theori gyntaf. Mae hyn yn golygu cwis a phrawf canfod peryglon. Yn dilyn hynny ac ychydig o wersi, byddi di’n barod am y prawf ymarferol. Am wybodaeth bellach ar ddysgu, edrycha ar dudalennau Gov.uk ar y pwnc.

Ar ôl pasio

Mae Pass Plus Cymru yn gynllun sydd yn rhoi mwy o brofiad o yrwyr ifanc ar ôl iddynt basio’r prif brawf gyrru. Mae’r cynllun yn arddangos dulliau gyrru’n fwy diogel ac yn rhoi profiad mewn sefyllfaoedd uwch fel ar y draffordd.

Yswiriant

Mae gyrru car yn gallu bod yn ddrud iawn i bobl ifanc. Ta waeth pa mor ofalus wyt ti, mae dy grwp oedran di yn fwy tebygol o fod mewn damwain traffig. Oherwydd hyn mae’r yswiriant yn uwch.

Tacsis yng Nghaerdydd

I chwilio am dacsi traddodiadol yng Nghaerdydd, ffonia un o’r cwmnïoedd yma:

  • Dragon Taxis – Y cwmni mwyaf adnabyddus mae’n debyg. Mae ganddynt app hefyd.
  • Capital Cabs – Yn honni i fod yn un o dacsis rhataf Caerdydd.
  • Premier Taxis – Mae’r Premier yn cynnig teithiau mwy moethus. Meddylia Mercedes ayb.

Safe taxi for Getting Around page

Os wyt ti’n fyfyriwr Prifysgol Caerdydd, teithia’n ddiogel adref gyda’r Cynllun Tacsi Diogel – gallet ti fwcio Tacsi Dragon, cyrraedd adref yn ddiogel, yna talu yn yr Undeb Myfyriwr yn y dyddiau canlynol.

I gadw’n ddiogel wrth ddefnyddio tacsi, dilyna gyngor diogelwch Cyngor Caerdydd.

Gwasanaethau rhannu taith

Yn wahanol i dacsi traddodiadol, mae gwasanaethau rhannu taith yn boblogaidd gyda myfyrwyr gan y bod y rhain yn rhatach a gellir cael mynediad drwy app. Mae’r gwasanaethau canlynol yn gweithio yng Nghaerdydd:

Dolenni Defnyddiol Eraill:

The Mix: Yfed a Gyrru

The Mix: Dysgu Gyrru Car

The Mix: Teithio ar Feic

Gov.uk: Rheolau’r Ffordd Fawr

Cyngor BBC: Dysgu Gyrru Car

RNIB: Cymorth Teithio a Chefnogaeth

The Mix: Prynu Car Ail Law

The Mix: Trafnidiaeth Gyhoeddus gydag Anabledd

Cyngor ar Bopeth – Cyngor i Deithwyr Anabl

The Student Room: Cyngor i Ddysgu Gyrru Car

Turn2Us: Costau Teithio – Pobl Gydag Anableddau a Gofalwyr – Consesiynau Bws

Galwa Meic

Meic logo for Info section

Os wyt ti angen gwybodaeth bellach am deithio o gwmpas a gwasanaethau fydda’n gallu helpu, cysyllta â’r llinell gymorth Meic. Mae Meic yn llinell gymorth eiriolaeth, cyngor a gwybodaeth i blant a phobl ifanc yng Nghymru. Galwa am ddim ar 080880 23456, neges testun 84001 neu IM.

Llogi NextBike

NextBike ydy’r dyfodiad newydd yng Nghaerdydd – cynllun rhannu beiciau wedi’u docio. I logi NextBike, y peth gorau i’w wneud yw lawr lwytho’r app NextBike ar gyfer Android, iOS neu…

Cyber Essentials Logo

Partneriaid Ariannu

families first
cardiff partnership
promo cymru