{"id":5432,"date":"2024-04-29T12:50:13","date_gmt":"2024-04-29T12:50:13","guid":{"rendered":"https:\/\/thesprout.co.uk\/cy\/?p=5432"},"modified":"2024-04-29T12:52:00","modified_gmt":"2024-04-29T12:52:00","slug":"cynaliadwyedd-yn-y-senedd","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/thesprout.co.uk\/cy\/cynaliadwyedd-yn-y-senedd\/","title":{"rendered":"Cynaliadwyedd yn y Senedd: Cadw Biliau ac Allyriadau CO2 yn Isel"},"content":{"rendered":"\n

Efallai bod adeilad y Senedd ym Mae Caerdydd yn dod \u00e2 dadleuon a gwleidyddion i’r meddwl, ond y tu hwnt i fyd polisi, mae nodweddion cynaliadwy’r Senedd yn sylweddol iawn.<\/h2>\n\n\n\n

Mae’r Senedd<\/a> wedi’i adeiladu gyda deunyddiau ecogyfeillgar mewn golwg. Ble’n bosib, defnyddiwyd deunyddiau wedi’u hailgylchu a deunyddiau carbon isel, gan leihau’r effaith amgylcheddol. Maent hyd yn oed wedi ymgorffori opsiynau gwydn a chynaliadwy sy’n defnyddio deunyddiau lleol, er esiampl llawr yr adeilad gyda 1000 tunnell o lechi Cymreig. Defnyddiwyd coed cedrwydd cochion gorllewin Canada fel dewis cyfrifol sy’n lleihau’r angen am driniaethau cemegol niweidiol gan fod y pren yn cynnwys olew hunan-gadw naturiol, sy’n golygu na fydd angen ei drin am o leiaf 100 mlynedd.<\/p>\n\n\n\n

Mae nodweddion cynaliadwyedd yr adeilad hwn yn drawiadol iawn, ond i egluro\u2019n syml, rhannwn gampau\u2019r adeilad yn bedair prif adran: d\u0175r, goleuo, oeri a gwresogi:<\/p>\n\n\n\n

\"Cloud<\/figure>\n\n\n\n

D\u0175r<\/h3>\n\n\n\n

Oeddet ti\u2019n gwybod bod gan y Senedd do dur 6,000 metr sgw\u00e2r? Mae’r to hwn yn gweithredu fel inswleiddiwr naturiol, gan gadw’r adeilad yn oer yn yr haf ac yn gynnes yn y gaeaf. Mae d\u0175r glaw yn cael ei gasglu o’r to a’i storio mewn tanc mawr sy’n dal cymaint \u00e2 100,000 gwydraid o dd\u0175r. Gelwir hyn yn \u2018dd\u0175r llwyd\u2019, a ddefnyddir i fflysio toiledau a gweithgareddau cynnal a chadw. Mae’r d\u0175r yn cael ei storio mewn dau danc enfawr o dan yr adeilad a’i lanhau gan ddefnyddio golau uwchfioled.<\/p>\n\n\n\n

\"Lightbulb\"<\/figure>\n\n\n\n

Goleuo<\/h3>\n\n\n\n

Roedd sicrhau golau naturiol a chael gwared ar fflworoleuadau yn bwysig iawn i’r penseiri a ddyluniodd y Senedd. Mae ffenestri wedi’u gosod yn strategol i helpu trochi’r adeilad gyda golau’r haul, gan greu awyrgylch gloyw ac awyrog sydd yn gallu hybu hwyliau da a chynhyrchiant – sydd o fudd i staff ac ymwelwyr.<\/p>\n\n\n\n

Er bod angen rhai goleuadau, nid yw’r Senedd yn fodlon ar fylbiau hen ffasiwn. Mae eu system yn uwch-dechnoleg, gyda synwyryddion sy’n addasu disgleirdeb yn seiliedig ar olau naturiol. Diwrnod heulog? Mae’r goleuadau’n pylu’n awtomatig. Cymylog? Maent yn darparu ychydig o olau ychwanegol. Mae’n ffordd glyfar ac effeithlon o gadw’r gofod wedi’i oleuo’n dda heb wastraffu ynni.<\/p>\n\n\n\n

\"Thermostat<\/figure>\n\n\n\n

Oeri<\/h3>\n\n\n\n

Mae gan y Senedd nodwedd si\u00e2p twndis unigryw. Nid yno i edrych yn c\u0175l yn unig  mae hwn (er ei fod yn gwneud hynny hefyd). Mae ffenestr gron fawr ar ben y twndis yn y Siambr. Mae drych conigol yn adlewyrchu golau dydd y tu mewn. Yn y twndis, sydd yn sownd i ffr\u00e2m ddur, mae 89 o diwbiau alwminiwm adlewyrchol sy’n helpu i wneud hyn. Mae’r twndis hwn hefyd yn glyfar yn helpu i gylchredeg aer yn naturiol ledled yr adeilad. Yn yr haf, mae’n gweithredu fel simnai anferth, gan dynnu aer cynnes i fyny ac allan. Mae hyn yn golygu llai o ddibyniaeth ar aerdymheru sy’n defnyddio llawer iawn o ynni.<\/p>\n\n\n\n

\"Thermostat<\/figure>\n\n\n\n

Gwresogi<\/h3>\n\n\n\n

Mae’r adeilad yn cynnwys pwmp gwres o’r ddaear, sy’n defnyddio tymheredd y ddaear ar gyfer gwresogi ac oeri. Ar gyfer gwresogi ychwanegol yn y gaeaf, mae\u2019r Senedd yn defnyddio boeler biomas. Mae hwn yn defnyddio tanwydd sydd bron yn sero carbon, sef pelenni pren wedi’u hailgylchu sy’n dod o goed o  ffynonellau cynaliadwy. Mae’n cadw allyriadau carbon deuocsid yr adeilad mor isel \u00e2 phosib.<\/p>\n\n\n\n

Eisiau ymweld?<\/h3>\n\n\n\n

Os wyt ti’n awyddus i fynd i’r afael \u00e2 newid hinsawdd, cefnogi busnes lleol, neu bensaern\u00efaeth, mae’n rhaid i ti ymweld \u00e2’r Senedd. Cer i edrych ar ein canllaw defnyddiol i\u2019r Senedd am help i gynllunio dy daith nesaf yno.<\/a><\/p>\n\n\n\n